PHÒNG GD ĐT ĐÀ NẴNG
TRƯỜNG THCS NGUYỄN TRÃI
ĐỀ THI THỬ TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
NĂM HỌC 2020-2021
MÔN NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120’(Không kể thời gian giao đề)
Phần I: Trắc nghiệm (2điểm) .
Khoanh tròn vào chữ cái đứng trước câu trả lời đúng.
Câu 1: Bài thơ “Viếng lăng Bác” được in trong tập thơ nào của Viễn Phương?
A.Cháu nhớ Bác Hồ
B.Trời mỗi ngày lại sáng
C.Đất nở hoa
D.Như mây mùa xuân.
Câu 2: Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải được viết vào thời gian nào?
A. 1976 B. 1978 C. 1962 D. 1980
Câu 3: Trong bài thơ “ Viếng lăng Bác”, nhà thơ viết: “ Mà sao nghe nhói ở trong tim” , từ “ nhói” thể hiện ý nghĩ, tình cảm gì?
A.Quá đau đớn, bất ngờ.
B.Nỗi đau đớn, xót xa trước thực tại Bác đã đi xa.
C.Thương tiếc Bác
D.Nhớ Bác
Câu 4: Câu thơ “ Từng giọt long lanh rơi.Tôi đưa tay tôi hứng” sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
A.Hoán dụ
B.So sánh
C.Nhân hoá
D.Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác
Câu 5: Từ in đậm trong câu: “Ngẫm ra thì tôi chỉ nói cho sướng miệng tôi” (Tô Hoài, Dế mèn phiêu liêu kí) thuộc loại thành phần biệt lập nào?
A.Tình thái
B.Phụ chú
C.Cảm thán
D.Gọi đáp
Câu 6 : Câu thơ nào trong các câu sau có sử dụng hình ảnh ẩn dụ?
A.Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát
B.Mọc giữa dòng sông xanh
C. Bỗng nhận ra hương ổi
D.Người đồng mình tự đục đá kê cao quê hương
Câu 7: Trước đề văn sau: Suy nghĩ về câu ca dao: Công cha như núi Thái Sơn - Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra em hãy chọn ý kiến đúng trong các ý kiến dưới đây?
A.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về sự việc, hiện tượng đời sống.
B.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về một tư tưởng, đạo lí.
C.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ.
D.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về một một tác phẩm truyện, đoạn trích.
Câu 8: Đâu là điều cần thiết khi viết mở bài cho bài văn nghị luận về bài thơ đoạn thơ ?
A.Giới thiệu về bài thơ, đoạn thơ
B.Phân tích nghệ thuật bài thơ, đoạn thơ
C.Tái hiện lại các hình ảnh trong bài thơ, đoạn thơ
D.Đánh giá giá trị nội dung, nghệ thuật bài thơ
Phần II: Tự luận ( 8 điểm )
Câu 1: (1.5 điểm)
a. Điền nội dung thích hợp vào ô trống theo sơ đồ sau.
b. Trong các trường hợp sau, từ "chân" ở trường hợp nào được dùng với nghĩa gốc, nghĩa chuyển theo phương thức ẩn dụ, nghĩa chuyển theo phương thức hoán dụ?
a)Đề huề lưng túi gió trăng,
Sau chân theo một vài thằng con con
(Truyện Kiều)
b) Năm học sinh lớp 9A có chân trong đội tuyển của trường đi dự "Hội khỏe Phù Đổng" cấp huyện.
c) Dù ai nói ngả nói nghiêng
Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân
(Ca dao)
Câu 2: ( 2điểm) Em hãy viết một đoạn văn dài khoảng 15 đến 20 dòng trình bày suy nghĩ của mình về hiện tượng nhiều học sinh hiện nay không thích học môn Ngữ Văn.
Câu 3: (4.5 điểm)
Tô Hoài có nhân xét như sau về truyện ngắn của Nguyễn Thành Long:
“Mỗi truyện ngắn của Nguyễn Thành Long tương tự một trang đời, một mảng, một nét của cuộc sống chắt ra. Ta thường gặp ở Nguyễn Thành Long những nhận xét nho nhỏ như nhắc khẽ người đọc”.
Theo em nhận xét đó có đúng với truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa không? Hãy phân tích truyện ngắn để làm rõ ý kiến của em.
TRƯỜNG THCS NGUYỄN TRÃI
ĐỀ THI THỬ TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
NĂM HỌC 2020-2021
MÔN NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120’(Không kể thời gian giao đề)
Phần I: Trắc nghiệm (2điểm) .
Khoanh tròn vào chữ cái đứng trước câu trả lời đúng.
Câu 1: Bài thơ “Viếng lăng Bác” được in trong tập thơ nào của Viễn Phương?
A.Cháu nhớ Bác Hồ
B.Trời mỗi ngày lại sáng
C.Đất nở hoa
D.Như mây mùa xuân.
Câu 2: Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải được viết vào thời gian nào?
A. 1976 B. 1978 C. 1962 D. 1980
Câu 3: Trong bài thơ “ Viếng lăng Bác”, nhà thơ viết: “ Mà sao nghe nhói ở trong tim” , từ “ nhói” thể hiện ý nghĩ, tình cảm gì?
A.Quá đau đớn, bất ngờ.
B.Nỗi đau đớn, xót xa trước thực tại Bác đã đi xa.
C.Thương tiếc Bác
D.Nhớ Bác
Câu 4: Câu thơ “ Từng giọt long lanh rơi.Tôi đưa tay tôi hứng” sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
A.Hoán dụ
B.So sánh
C.Nhân hoá
D.Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác
Câu 5: Từ in đậm trong câu: “Ngẫm ra thì tôi chỉ nói cho sướng miệng tôi” (Tô Hoài, Dế mèn phiêu liêu kí) thuộc loại thành phần biệt lập nào?
A.Tình thái
B.Phụ chú
C.Cảm thán
D.Gọi đáp
Câu 6 : Câu thơ nào trong các câu sau có sử dụng hình ảnh ẩn dụ?
A.Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát
B.Mọc giữa dòng sông xanh
C. Bỗng nhận ra hương ổi
D.Người đồng mình tự đục đá kê cao quê hương
Câu 7: Trước đề văn sau: Suy nghĩ về câu ca dao: Công cha như núi Thái Sơn - Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra em hãy chọn ý kiến đúng trong các ý kiến dưới đây?
A.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về sự việc, hiện tượng đời sống.
B.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về một tư tưởng, đạo lí.
C.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ.
D.Đề yêu cầu dựng một bài văn nghị luận về một một tác phẩm truyện, đoạn trích.
Câu 8: Đâu là điều cần thiết khi viết mở bài cho bài văn nghị luận về bài thơ đoạn thơ ?
A.Giới thiệu về bài thơ, đoạn thơ
B.Phân tích nghệ thuật bài thơ, đoạn thơ
C.Tái hiện lại các hình ảnh trong bài thơ, đoạn thơ
D.Đánh giá giá trị nội dung, nghệ thuật bài thơ
Phần II: Tự luận ( 8 điểm )
Câu 1: (1.5 điểm)
a. Điền nội dung thích hợp vào ô trống theo sơ đồ sau.
b. Trong các trường hợp sau, từ "chân" ở trường hợp nào được dùng với nghĩa gốc, nghĩa chuyển theo phương thức ẩn dụ, nghĩa chuyển theo phương thức hoán dụ?
a)Đề huề lưng túi gió trăng,
Sau chân theo một vài thằng con con
(Truyện Kiều)
b) Năm học sinh lớp 9A có chân trong đội tuyển của trường đi dự "Hội khỏe Phù Đổng" cấp huyện.
c) Dù ai nói ngả nói nghiêng
Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân
(Ca dao)
Câu 2: ( 2điểm) Em hãy viết một đoạn văn dài khoảng 15 đến 20 dòng trình bày suy nghĩ của mình về hiện tượng nhiều học sinh hiện nay không thích học môn Ngữ Văn.
Câu 3: (4.5 điểm)
Tô Hoài có nhân xét như sau về truyện ngắn của Nguyễn Thành Long:
“Mỗi truyện ngắn của Nguyễn Thành Long tương tự một trang đời, một mảng, một nét của cuộc sống chắt ra. Ta thường gặp ở Nguyễn Thành Long những nhận xét nho nhỏ như nhắc khẽ người đọc”.
Theo em nhận xét đó có đúng với truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa không? Hãy phân tích truyện ngắn để làm rõ ý kiến của em.
ĐÁP ÁN ĐỀ THI THỬ TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
NĂM HỌC 2020-2021
MÔN NGỮ VĂN
I. Trắc nghiệm ( 2điểm) Mỗi phương án trả lời đúng cho 0,25 điểm. Sai không cho điểm.
CÂU 1 2 3 4 5 6 7 8
Đáp án D D B D A D B A
II.Tự luận
Câu 1:
a. Điền đúng nội dung thích hợp vào ô trống theo sơ đồ sau. Mỗi nội dung trả lời đúng cho 0,25 điểm. Sai không cho điểm
a) Nghĩa gốc
b) Nghĩa chuyển - phương thức hoán dụ
c) Nghĩa chuyển - phương thức ẩn dụ
* Yêu cầu hình thức: Nếu học sinh không đảm bảo các yêu cầu sau thì không cho điểm hình thức.
Học sinh không biết trình bày một đoạn văn nghị luận phù hợp với yêu cầu của đề bài: Dài từ 15 đến 20 câu, sử dụng các thao tác lập luận phù hợp, có sự liên kết chặt chẽ giữa các câu trong đoạn văn, không sai lỗi chính tả lỗi câu.
* Yêu cầu nội dung :
Học sinh cần làm rõ các ý sau:
- Giới thiệu nội dung nghị luận: hiện tượng nhiều học sinh hiện nay không thích học môn Ngữ Văn- Đây là môn học chính trong việc hình thành và phát triển kĩ năng giao tiếp, nói , viết cho học sinh…
-biểu hiện:
+ Ở lớp những học sinh này không tập trung nghe giảng, không ghi chép.....
+ Ở nhà không soạn bài, không làm bài trước khi đến lớp.....
-Nguyên nhân:
Chủ quan : học sinh không có ý thức cao đối với môn Văn....
Khác quan:
+ Bài giảng của thày cô chưa hấp dẫn....
Môn Văn đòi hỏi học sinh phải có khiếu văn chương, một môn nghệ thuật có tính chất hình tượng hóa, tư duy trừu tượng, độc lập....
Học Văn sẽ khó khăn trong việc chọn ngành nghề, thi chuyên nghiệp so với các môn khoa học tự nhiên....
Tác hại:
+Thiếu hụt đi một mảng lớn kiến thức xã hội...
+ Kĩ năng giao tiếp, nói viết kém, vốn từ nghèo nàn....
Mở rộng: Nhắc nhở, phê phán hiện tượng lười học Văn ............
Cách khắc phục
Xác định hành động đúng....
.....liên hệ bản thân.....
Câu 3:
Học sinh đảm bảo các ý sau:
a. Yêu cầu về kỹ năng: Học sinh biết làm kiểu bài nghị luận phân tích , chứng minh.Bố cục 3 phần rõ ràng chặt chẽ, diễn đạt lưu loát; không mắc lỗi chính tả lỗi câu.
b. Yêu cầu về kiến thức:
A. Mở bài: - Giới thiệu Nguyễn Thành Long là một cây bút chuyên viết truyện ngắn
- Giới thiệu nhận xét của Tô Hoài...
- Nhận xét ấy đúng với Lặng lẽ Sa Pa một truyện ngắn hay được nhà văn viết 1970 trong giai đoạn xây dựng chủ nghĩa xã hội và chống chiến tranh phá hoại của giặc Mĩ trên miền Bắc.
B. Thân bài:
1.Tóm tắt truyện ngắn ngọn 5 đến 7 dòng.
2. Phân tích , chứng minh:
Giá trị hiện thực: Lặng lẽ Sa Pa như một trang đời, một mảng, một nét của cuộc sống chắt lọc ra.
a. Trong truyện ta bắt gặp một trang đời, một mảng hoặc một nét của cuộc sống của miền Bắc trong gd xdcnxh và chống chiến tranh phá hoại của giặc Mĩ.
- Anh thanh niên, cô kĩ sư trẻ, ông hoạ sĩ già, người lái xe hiếu khách, ông kĩ sư vườn rau, một đ/c nghiên cứu khoa học ( tuy không phản ánh hết nhưng đã vẽ lên một bức tranh về hiện thực cuộc sống lúc bấy giờ...)
->Đây chính là một trong biết bao con người của miền Bắc mỗi người một công việc riêng nhưng họ đều bằng những tình yêu công việc hay tình yêu đất nước, con người để hoàn thành nhiệm vụ của mình. Họ chính là hình ảnh của người dân miền Bắc đang hăng say lao động để chủ nghĩa xã hội để chống lại kẻ thù.
- Qua nhũng nhân vật ấy Nguyễn Thành Long đã đưa vào Lặng lẽ Sa Pa những trong đời khác nhau hay đó chính là một mảng một nét của cuộc sống.
b. Tất cả đều được chắt lọc từ cuộc sống, vừa tinh tế vừa đẹp
- Những nhân vật trên có tâm hồn của những con người thật đáng trân trọng
( anh thanh niên, kĩ sư trồng rau, kĩ sư sét, ông hoạ sĩ già)
Vd: “ Hình ảnh người con gái nhỏ nhẹ e lệ đứng trước các luống rơn không cần hái hoa nữa, ôm nguyên bó hoa trong tay, lắng tai nghe. Vị hoạ sĩ đã bắt gặp một điều thật ra ông đã ao ước được biết, một nét thôi đủ khẳng định một tâm hồn, khơi gợi một ý sáng tác, một nét mới đủ là giá trị của một chuyến đi dài.
Hoặc “trao một cái bắt tay như trao một cái gì...”
- Đó là một vài nét chấm phá của cảnh sắc thiên nhiên:
“ Lúc bấy giờ nắng đã mạ bạc cả con đèo, đốt cháy rừng cây hừng hực như một bó đuốc lớn. Nắng chiếu làm cho bó hoa càng thêm rực rỡ và làm cho cô gái càng thêm rực rỡ theo”.
2. Tác dụng giáo dục: Lặng lẽ Sa Pa có những nhận xét nho nhỏ, như nhắc khẽ người đọc.
a. Đó là những nhận xét nho nhỏ rút ra từ những sự việc, những cảnh đời đã trải qua.
- Lời hoạ sĩ nói với cô kĩ sư:
1. “ Đối với người nghệ sĩ trong cuộc đời, có hai hồi thích nhất: đó là hồi mình còn trẻ và hồi này của tôi. Mình có thể năng nổ đi vẽ như thời thanh niên. Mình có thêm sự chính chắn hồi ấy mình chưa có”
2. “ Đối với một người khao khát trời rộng, sự dứt bỏ tình yêu nhiều khi lại nhẹ nhàng”
3. Hoạ sĩ già còn tự nhủ: “ Thanh niên bây giờ lạ thật, các anh chị cứ như con bướm...”
- Lời của anh thanh niên:
1. “ ... Cái lặng im lúc đó mới thật dễ sợ: nó như bị chặt ra từng khúc, mà gió thì giống như những nhát chổi lớn muốn quét đi tất cả, ném vứt lung tung... Những lúc im lặng lạnh cứng mà hừng hực cháy”.
2. “ Công việc của cháu gian khổ thế đấy chứ vứt nó đi cháu buồn chết mất con người thì ai mà chả thèm hở bác? Cháu bỗng dưng tự hỏi: cái nhớ xe nhớ người ấy thật ra là cái gì vậy? Nếu là nỗi nhớ phồn hoa đô thị thì xoàng”.
3. “ Khi ta làm việc ta với công việc là đôi...”
4. “ Ông kĩ sư làm cháu thấy cuộc đời đẹp quá”
- Lời của cô gái: “ Một ấn tượng hàm ơn khó tả dạt lên trong lòng cô gái. không phải chỉ vì bó hoa rất to sẽ đi theo cô trong chuyến đi thứ nhất ra đời. Mà vì một bó hoa khác nữa, bó hoa của những háo hức mơ màng ngẫu nhiên anh cho thêm cô”.
b. Những nhận xét đó nhắc nhở người đọc
- Hãy tự nhìn lại mình để sống tốt đẹp hơn.
- Hãy nhìn vào mọi người để thấy hết những cái đẹp mà mình vô tình bỏ qua.
- Mình sẽ làm gì có ích hơn để người khác được vui hơn, hạnh phúc hơn
=> Khẳng định lại nhận xét của Tô Hoài...
-tài năng của Nguyễn Thành Long và giá trị của truyện cho thấy đúng là cuộc sống này thật nhiều điều tốt đẹp...
C. Kết bài: Khẳng định lại vấn đề.
* Lưu ý: Chú ý cách diễn đạt, triển khai luận điểm của học sinh. Nếu bài viết mắc lỗi diễn , chính tả trừ từ 0,5 đến1,0 điểm. trân trọng những bài viết thề hiện chất văn chương của học sinh.
HƯỚNG DẪN CHẤM CÓ TRONG FILE